


Kodowanie w przedszkolu bez komputera: cele i pierwsze zabawy
Do kodowania w przedszkolu nie potrzeba komputera ani robota. Wystarczy plansza z taśmy na dywanie, kilka strzałek narysowanych na kartkach i dorosły w roli robota. Zacznijcie od zabawy w robota na dywanie, a potem sięgnijcie po cztery darmowe karty: planszę ze strzałkami, dyktando graficzne, program z klocków i kratki z kropką.
- 4 darmowe karty pracy do druku z 2 zestawów
- Dla dzieci w wieku 4–6 lat; pomysły na zabawy i pracę z kartami
- Czarno-białe karty A4: wydruk ze strony albo PDF, bez rejestracji
W tym poradniku
Cele zajęć: co dzieci robią przy kodowaniu
W konspekcie zapisz cele jako czynności, które zobaczysz na zajęciach, np. „dziecko prowadzi robota według trzech strzałek” albo „dziecko ustala kolejność czterech kroków programu”. Przy kodowaniu bez komputera dzieci:
- Czytają kod: każda strzałka to jeden krok w jej kierunku, a kroki wykonuje się po kolei, od pierwszej strzałki.
- Układają program: czynności mają swoją kolejność. Żeby posadzić fasolkę, najpierw robimy dołek, potem wkładamy fasolkę, a na końcu podlewamy.
- Piszą własny kod: rysują strzałki, które doprowadzą robota do celu.
- Szukają błędu: sprawdzają, w którym miejscu robot zszedł z drogi, i poprawiają jedną strzałkę zamiast zaczynać wszystko od nowa.
Zabawa w robota na dywanie
- Ułóż z taśmy malarskiej planszę 4 na 4 pola albo użyj płytek na podłodze. Na jednym polu połóż maskotkę: to cel robota.
- Ty jesteś robotem. Stoisz przodem do okna i się nie obracasz: strzałka w lewo to krok w bok w lewo, strzałka w górę to krok w stronę okna.
- Dzieci pokazują po kolei kartki ze strzałkami, a robot wykonuje wskazane kroki. Jeśli strzałka prowadzi poza planszę, robot zatrzymuje się przed jej krawędzią. Gdy robot minie cel albo nie może wykonać kroku, grupa sprawdza kod i poprawia strzałkę.
- Zamiana ról: chętne dziecko zostaje robotem, a pozostałe układają kod na podłodze z kartek. Zadbaj o miejsce wokół planszy, z dala od mebli.
Cztery darmowe karty pracy do kodowania
Cztery karty to cztery zadania: odczytywanie strzałek na planszy, rysowanie według kodu, numerowanie kroków programu i kolorowanie kratek z kropką. Ostatnia, z kratkami z kropką, pochodzi z zestawu „Święto Dyni” i pasuje do jesiennych zajęć; pokolorowane kratki układają się w ukryty obrazek. Wydrukuj tyle kopii, ile dzieci, albo podziel grupę na cztery stoliki.
Scenariusz zajęć na około 40 minut
- Rozgrzewka w kręgu (5 minut): „robot” rusza się tylko na komendę, np. „dwa kroki w przód”, „jeden krok w bok”.
- Zabawa w robota na dywanie (10 minut).
- Praca przy stolikach z kartami (15 minut): dzieci zaczynają od planszy z robocikiem, potem wybierają kolejną kartę.
- Program na żywo (5–10 minut): jeśli masz doniczkę, ziemię i fasolę, dziecko czyta kroki z karty „Program na fasolkę”, a ty jako robot wykonujesz trzy pierwsze czynności: robisz dołek, wkładasz fasolkę i podlewasz. Ostatni obrazek pokazuje kiełek — na niego trzeba poczekać i wrócić do obserwacji doniczki w kolejnych dniach.
- Czas jest orientacyjny. Zabawę w robota możesz powtarzać przez kilka dni, a karty rozłożyć na kolejne zajęcia.
Jak pracować z kartami w grupie
- Najpierw palec, potem ołówek. Dziecko przesuwa palec pole po polu i mówi na głos: „krok w lewo, krok w dół”.
- Jedna strzałka to jeden krok na planszy albo jedna kreska w dyktandzie. Palec drugiej ręki może leżeć na strzałce, którą dziecko właśnie wykonuje.
- Pracujcie w parach: jedno dziecko czyta kod, drugie prowadzi palec po planszy, potem zamiana.
- Gdy robocik stanie gdzie indziej, wróćcie na start i sprawdźcie kod strzałka po strzałce. Błąd jest częścią zabawy, a karta nie jest sprawdzianem: każde dziecko pracuje we własnym tempie.
Cały zestaw: 50 kart o kodowaniu bez komputera
W zestawie „Kodowanie bez komputera” są też karty z pętlą (kropki pod strzałką mówią, ile razy powtórzyć ruch), z zasadą „jeśli… to…” oraz zabawy z dorosłym w roli robota, np. „Program na kanapkę” i „Złap błąd dorosłego”.
Pytania nauczycielek
Od jakiego wieku jest kodowanie na kartach?
Zestaw „Kodowanie bez komputera” jest przygotowany dla dzieci 4–6 lat. W grupie mieszanej młodsze dzieci mogą brać udział w zabawie w robota i układać program na fasolkę z pomocą dorosłego, a dyktando graficzne i pisanie własnego kodu zostawić starszym.
Czy potrzebny jest robot, tablet albo program online?
Nie. Wszystkie zadania wykonuje się na papierze i na dywanie. Materiały PrzePlanko są do druku, wersji online nie mamy.
Czy są karty do kodowania na jesień?
Jesienna jest karta z kratkami z zestawu „Święto Dyni”; więcej pomysłów na ten dzień znajdziesz w poradniku Dzień Dyni w przedszkolu. W zestawie „Kodowanie bez komputera” robocik pracuje w ogrodzie, kuchni, zoo i na placu zabaw; osobnych kart jesiennych tam nie ma.